Ελλάδα 2021. Τα ονόματα.

Τα 31 μέλη της επιτροπής, πρόεδρος της οποίας είναι η Γιάννα Αγγελοπούλου, είναι τα εξής: Οι κορυφαίοι πανεπιστημιακοί από την Αμερική και τη Βρετανία Mark Mazower, Roderick Beaton και Richard Clogg. Οι Έλληνες καθηγητές του εξωτερικού Ελένη Γλύκατζη-Αρβελέρ, Στάθης Καλύβας, Δημήτρης Γόντικας, ο ακαδημαϊκός Βασίλης Ράπανος και ο μητροπολίτης Ιγνάτιος ως εκπρόσωπος της Εκκλησίας της Ελλάδος. Μαζί θα εργαστούν ιστορικοί όπως οι Πασχάλης Κιτρομιλίδης, Κώστας Κωστής, Ευάνθης Χατζηβασιλείου, Μαρία Ευθυμίου, Ελπίδα Βόγλη και Ιωάννα Λαλιώτου, πολιτικοί και κοινωνικοί επιστήμονες όπως οι Γιάννης Βούλγαρης, Νίκος Μουζέλης, Αριστείδης Χατζής, Ναπολέων Μαραβέγιας. Από τα γράμματα και τις τέχνες οι Σταύρος Ζουμπουλάκης, Θεόδωρος Κουρεντζής, Δέσποινα Μουζάκη, Δημήτρης Παπαϊωάννου και Αικατερίνη Καμηλάκη. Τη στροφή στο μέλλον σηματοδοτούν ερευνητές από τα πεδία της επιστήμης: Κωνσταντίνος Δασκαλάκης, Ελευθερία Ζεγγίνη, Μαρία Θέμελη, Νίκολας Νεγκροπόντε, Χρήστος Παπαδημητρίου και Ιωάννης Ταρνανάς Την καινοτομία και την επιχειρηματικότητα θα πρεσβεύουν στην επιτροπή οι Μάρκος Βερέμης και Γκρέγκορι Παπαδόπουλος.

Πολύ σύντομα, να αναφέρω ως πρώτη προβληματική περίπωση τον Νίκο Μουζέλη. Συνδέθηκε άρρηκτα με τον Σημίτη, από τη δεκαετία του 1990, λειτούργησε και ο ίδιος και το τμήμα του στο LSE ως τροφοδότης πολιτικών στελεχών στο πολιτικό σύστημα για δεκαετίες, ομοίως και στο ΕΛΙΑΜΕΠ κλπ. Τα τελευταία χρόνια μάλιστα υμνούσε τον ΣΥΡΙΖΑ.
Εμείς, οι απλοί πολίτες, γνωρίζουμε, χωρίς ίσως να μπορούμε να το εκφράσουμε καλά, ότι η μεγάλη διάσταση που υφίσταται στην Ελλάδα είναι μεταξύ των «ιθυνόντων» (πολιτικό σύστημα, πείτε το, διανόηση, πείτε το, πολιτικο-δημοσιογραφικο-ακαδημαϊκό μπλοκ, πείτε το ή όπως θέλετε), και της λαϊκής παράδοσης, των στοιχείων που συνέχουν και συγκροτούν την εθνική μας ταυτότητα και τη συλλογική μας αυτοσυνειδησία. Κρούσματα εμφάνισης αυτής της διάστασης ήταν όλα τα μεγάλα θέματα των τελευταίων 25 ετών που δίχασαν την κοινωνία, από τον Οτσαλάν, τα Ίμια, τις ταυτότητες, το Σχέδιο Ανάν, το βιβλίο Ιστορίας, το Σκοπιανό, κλπ. Χωρίς να πετάω επίθετα στον έναν και στον άλλον (δεν το συνηθίζω), γνωρίζουμε ότι αυτή η διάσταση διαπερνά όλα τα κόμματα, δεν είναι δηλαδή υπόθεση επιλογής κομμάτων. Αυτό ίσως δεν μπορεί να γίνει αντιληπτό. Για μένα λοιπόν που σκέφτομαι έτσι, είναι δύσκολο να αποδεχθώ ότι, στον βαθμό που αυτή η επιτροπή θα αναλάβει να μας θυμίσει ποιοι είμαστε, από πού ερχόμαστε, πού βαδίζουμε και πού πάμε, θα συμμετάσχουν ΜΟΝΟ άνθρωποι της μίας πλευράς.

Τώρα, το ίδιο το «πολιτικό σύστημα», ας το ονομάσουμε έτσι, είναι συμπαγές ως προς αυτό το δίπολο. Διατείνεται μάλιστα ότι το δεύτερο σκέλος της διάστασης που περιέγραψα είναι κάτι μεταξύ «αμόρφωτης μάζας» και «ηλιθίων», συνεπώς το απαξιώνει σε κάθε ευκαιρία. Έτσι, αναδεικνύει άλλου είδους διαφορές, δευτερεύσουες, κατ’ εμέ, τις οποίες ξεδιπλώνει στις κομματικές επιλογές. Και λέει, «εμείς δεν είμαστε σαν τους άλλους, λέμε αυτά τα διαφορετικά πράγματα από κείνους». Ε όταν λοιπόν η ΝΔ χρησιμοποεί τόσο εμβληματικές προσωπικότητες της αντίθετης πλευράς, ακόμα και όταν αυτή η αντίθετη πλευρά έχει στο μεταξύ αλλάξει κομματικό φορέα, δηλαδή ήρθε μία άλλη να την κληρονομήσει, ε αυτό είναι τερατώδες αυτογκόλ ακόμα και αν δεν υϊοθετήσει κανείς την δική μου οπτική.

Θα ανέφερα και τον υιό του Θάνου Βερέμη, ο οποίος αφ’ ενός ουδόλως σχετίζεται με την Ιστορία, αλλά πώς να δεχθεί κανείς ότι έτσι, τυχαία επελέγη, από την επιχειρηματική του δραστηριότητα. Επιχειρηματίες ψάχνει η επιτροπή; Αν θα ήθελε σε κάποιο σημείο των δράσεων, να διαφημίσει επιτυχημένες ενέργειες Ελλήνων, εντός και εκτός Ελλάδος, ασφαλώς και είναι αποδεκτό να το κάνει, και θα ήταν προς όφελος όλων. Θα χαρούμε όλοι που θα το κάνει. Αλλά αυτό είνα διαφορετικό από το συγκεκριμένοι άνθρωποι με συγκεκριμένες συγγενικές σχέσεις να βρίσκονται στην επιτροπή αυτή. Όλοι καταλαβαίνουμε ότι ο λόγος της συμπερίληψης είναι ο πατέρας του.

Οπότε, μοιραία (και κακώς, αλλά αυτή είναι η πραγματικότητα), θα επικεντρωθούμε σε κείνον για έναν λόγο: επειδή πριιν 8 χρόνια, στον ΣΚΑΙ, ο οποίος σχετίζεται οργανικά με τη ΝΔ, έγινε ένα ιστορικό αφιέρωμα με 10 επεισόδια για το ίδιο ακριβώς θέμα, την Επανάσταση του 1821. Δημιούργημα του Θάνου Βερέμη. Το είδαμε το αφιέρωμα, το αξιολογήσαμε και το κρίναμε όχι απλώς ελλιπές, αλλά γεμάτο προκαταλήψεις. Οπότε, εκφράζω έναν προβληματισμό ως προς το κατά πόσο η ίδια «γραμμή», θα εκφραστεί και από την Επιτροπή αυτή. Τούτη τη φορά όμως, επισήμως, ως ελληνικό κράτος. Όχι από έναν ιδιωτικό τηλεοπτικό σταθμό. Αν θέλετε, ευχαρίστως να σας παραπέμψω σε δεκάδες λεπτομερή και εμβριθή άρθρα εκείνης της εποχής (2011) και την κριτική τους για την οπτική περί του 1821 που εξέπεμπε το εν λόγω αφιέρωμα.

Ως τρίτο στοιχείο, θα αναφέρω όχι κάποιο όνομα της Επιτροπής, αλλά έναν σύλλογο εκτός της επιτροπής. Τον Σύλλογο Απογόνων Αγωνιστών του 1821. Ιδρύθηκε το 1938 από τα εγγόνια τους και έχει συνεχή δράση μέχρι σήμερα. Δηλαδή, αν δεν συμμετάσχουν αυτοί σε τέτοια προσπάθεια, ποιος θα συμμετάσχει; μήπως όλα γίνονται για να πούμε δυο στεγνά (και ενδεχομένως «περίεργα») λόγια για το 1821 και από κει και πέρα να προβάλλουμε 3-4 δικούς μας ανθρώπους για το σήμερα;

Κρίμα δεν είναι να χαθεί αυτή η ευκαιρία; Ακόμη πιο πολύ κρίμα δεν είναι, αντί απλώς να χαθεί η ευκαιρία, να εξελιχθεί σε επικοινωνιακό μηχανισμό προβολής;

via Ανδρέας Σταλίδης